أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

264

قانون ( فارسى )

پاها تحليل رفته است . 3 - اگر در اثناى تبهاى شديد در نخستين مرحلهء بيمارى دست و پاها سرد شدند ، اكثرا دليل بر مرگ بيمار است . 4 - اگر در اثناى تب شديد دست و پاها سرد شدند و گرم كردنشان ممكن نشد ، دليل بر مرگ زودرس بيمار است . اين هر دو حالت سرد شدن دست و پاها در اوّل ابتلا به تب سخت و سرد شدن دست و پاها در بيمارى تب سخت به‌طورى كه گرم نشوند ، دليل بر آن است كه ورمى در اندرون بدن بيمار هست و خون اطراف بدن همگى از اثر ورم ، رويهء بدن را ترك گفته و به داخل بدن خزيده‌اند . 5 - اگر در اثناى بيمارى سخت ، انگشتان دستها و پاها و ناخنهاى دست و پاى بيمار بدرنگ ( زرد مايل به سياهى مات ) شدند ، نشان از مرگ بيمار است . 6 - گفتيم زرد بدرنگ شدن انگشتان دست و پاها نشان از مرگ بيمار دارد ؛ امّا اگر دست و پاهاى بيمار در اثناى بيمارى سخت سرخ‌رنگ شدند و يكباره به لرزش و تكان بدون اراده درآمدند ، كشنده‌تر است . اگر با زردرنگ شدن انگشتان دست و پا و زرد بدرنگ شدن دست و پاها يا با سرخ شدن و لرزش و تكان بدون ارادهء دست و پاها بيمار احساس سنگينى در بدن كرد ، بدان ! كه وقت مرگش نزديك است ؛ زيرا احساس سنگينى در اين حالت گزارش از ناتوان شدن نيروى روانى دارد . زرد مايل به سياهى ( بدرنگى ) دست و پاها و انگشتان و ناخنها ، دليل ناتوانى حرارت سرشتى و طبيعى است . همچنين سرخى دست و پاها دليل بر تباه شدن خلط و چيرگى يافتن خلط فاسد بر بدن است . 7 - اگر دست و پاهاى بيمار در اثناى بيمارى سياه رنگ شوند ، كمتر از بد رنگ شدن و سرخ شدن جاى نگرانى است . با اين همه اگر ديدى كه نشانيهاى خوب و نويدبخش هستند و زيادند ، دور نيست و ممكن است بيمار از مرگ برهد ، امّا دست و پاهاى تغيير رنگ داده از كار بيفتند . 8 - اگر در اثناى بيمارى سخت ، بيمار در اندرون سردش است و احساس سوزش در دست و پاها و پوست بدن مىكند ، دليل بر مرگ زودرس او است . 9 - اگر بيمار در اثناى بيمارى سخت ، با تشنج روبرو شد نشانى از بدحالى است ؛ بويژه اگر بعد از حالت اسهالى به تشنج مبتلا آيد بسيار بد است و خبر از مرگ دارد . 10 - اگر بيمار در اثناى تب شديد به كزاز مبتلا شد و به پرت‌وپلا گفتن شروع كرد ، فاتحه‌اش را بخوان ! نشانى از خواب و بيدارى 1 - اگر بيمار مبتلا به بيمارى سخت ، در روز مىخوابد و شبها خوابش نمىآيد ، خوب نيست . 2 - اگرنه در شب و نه در روز نمىتواند بخوابد ، حالش بدتر از آن است كه روز بخوابد و شب نخوابد .